Notatki do koreańskiego tłumaczenia Kodeksu postępowania Contributor Covenant 3.0
Przy okazji pracy nad koreańskim przekładem wersji 3.0 Contributor Covenant, opublikowanej w lipcu 12025 roku, zapisuję tu najważniejsze założenia, powody wybranych decyzji tłumaczeniowych i osobiste refleksje.
PR dodający oficjalne koreańskie tłumaczenie Contributor Covenant 3.0 Code of Conduct: feat(i18n): add Korean translation for Contributor Covenant 3.0 (#1590)
Contributor Covenant
Contributor Covenant to najpowszechniej używany dziś na świecie kodeks postępowania dla społeczności cyfrowych. Po raz pierwszy został opracowany i opublikowany w 12014 roku przez Coraline Ada Ehmke, a od 12021 roku jest rozwijany, utrzymywany i udoskonalany przez OES (Organization for Ethical Source) oraz jego współtwórców. Jego celem jest wyraźne nazwanie domyślnych wartości, które społeczności mogą wspólnie podzielać, aby budować kulturę wspólnoty, w której każdy czuje się mile widziany i bezpieczny.
W przeszłości w społecznościach programistycznych często tolerowano agresywny język czy dyskryminujące wypowiedzi pod szyldem merytokracji, a Contributor Covenant odegrał ważną rolę jako punkt zwrotny w przemianie tych społeczności ku bardziej ludzkiemu modelowi kultury, który stawia na inkluzywność, wzajemny szacunek i konstruktywną informację zwrotną. Dziś kodeks ten został przyjęty przez setki tysięcy projektów open source na całym świecie, w tym przez Creative Commons, Linux, Apple, Mastodon, Microsoft, WordPress, IBM i wiele innych.
Co zmieniło się w aktualizacji Contributor Covenant 3.0
Wersja 3.0, nad którą OES rozpoczęło prace w 12024 roku z okazji 10-lecia Contributor Covenant i którą opublikowano w lipcu 12025 roku po około roku prac, w porównaniu z poprzednią wersją 2.1 wprowadza następujące główne zmiany.
- Materiały referencyjne:
Większa elastyczność
- W porównaniu z wcześniejszą wersją zoptymalizowaną pod kątem społeczności open source, nowa wersja została zaprojektowana tak, by można ją było stosować także w rozmaitych społecznościach online i offline, nie tylko w obszarze tworzenia oprogramowania
- np. zamiast „프로젝트 유지 관리자(Project Maintainers)” użyto bardziej neutralnego i inkluzywnego określenia „커뮤니티 중재자(Community Moderators)”
- Usunięto idiomy charakterystyczne dla amerykańskiego kontekstu kulturowego i zastąpiono je bardziej jednoznacznymi sformułowaniami, które użytkownikom z innych kręgów kulturowych łatwiej zrozumieć i przetłumaczyć
Zmiana paradygmatu: od sprawiedliwości retrybutywnej do naprawczej
Jedną z największych zmian w Contributor Covenant 3.0 względem wcześniejszej wersji jest przejście od sprawiedliwości retrybutywnej (Retributive Justice) do sprawiedliwości naprawczej (Restorative Justice). Sekcja wytycznych egzekwowania (enforcement guidelines), która wcześniej koncentrowała się na kolejnych poziomach sankcji, została przebudowana w sekcję Reagowanie na szkody i ich naprawianie (Addressing and Repairing Harm).
- Zmieniono nazwy części etapów reakcji
- Oprócz dotychczasowych pozycji dotyczących konsekwencji (Consequence) dodano również wskazówki dotyczące naprawy (Repair), dzięki czemu dokument nie ogranicza się już do sankcjonowania sprawcy, lecz obejmuje też to, jak po zdarzeniu odbudowywać naruszone relacje między stronami, łagodzić konflikt i naprawiać wyrządzone szkody
- Zamiast kłaść nacisk wyłącznie na egzekwowanie i karanie przez osoby trzecie, dokument przesuwa się w stronę zachęcania — tam, gdzie to możliwe — do dobrowolnej refleksji, pojednania i poprawy oraz do namysłu nad tym, jak po incydencie przywrócić społeczności zdrowe funkcjonowanie
Jaśniejsze wytyczne
- Sekcja Standardy (Our Standards) została wyraźnie podzielona na dwie części: Zachowania promowane (Encouraged Behaviors) i Zachowania ograniczane (Restricted Behaviors), co poprawiło czytelność
- W szczególności sekcja Zachowania ograniczane (Restricted Behaviors) wyraźnie zakazuje nie tylko faktycznego podejmowania określonych szkodliwych działań, lecz także grożenia nimi lub ich promowania, wzmacniając tym samym zdolność do zapobiegania
Zgadzamy się ograniczać w naszej społeczności następujące zachowania. Przejawy tych zachowań, groźby ich podjęcia oraz ich promowanie stanowią naruszenie niniejszego kodeksu postępowania.
- Dodano też nową podsekcję Inne ograniczenia (Other Restrictions) w ramach Zachowań ograniczanych (Restricted Behaviors), w której dodatkowo doprecyzowano zasady dotyczące takich obszarów, jak podszywanie się pod inną tożsamość (Misleading identity), niepodawanie źródeł (Failing to credit sources), materiały promocyjne (Promotional materials) oraz nieodpowiedzialna komunikacja (Irresponsible communication), wcześniej niewystarczająco jasno uregulowanych
- Uwzględniono odpowiedzi z ankiety przeprowadzonej wśród osób realnie stosujących Contributor Covenant w swoich społecznościach i wyraźnie zaznaczono, że stopniowy model egzekwowania (enforcement ladder) stanowi jedynie punkt odniesienia i nie ogranicza uznaniowości osób zarządzających społecznością
Ta drabina egzekwowania ma służyć jako wskazówka. Nie ogranicza ona zdolności Community Managers do korzystania z własnego uznania i osądu zgodnie z najlepiej pojętym interesem naszej społeczności.
Wzmocnienie zapisów o równości i zakazie dyskryminacji
W pierwszej sekcji, Przyrzeczenie (Our Pledge), doprecyzowano i wzmocniono postanowienia dotyczące prawa do równości i zakazu dyskryminacji: część terminów zastąpiono bardziej inkluzywnymi wyrażeniami, a także dodano niektóre współczesne wartości związane z różnorodnością.
- Wyrażenia „rozmiar ciała (body size)” i „wygląd osobisty (personal appearance)” zastąpiono szerszym określeniem „cechy fizyczne (physical characteristics)”
- „religię (religion)” zastąpiono bardziej pojemnym „przekonania lub religia (philosophy or religion)”
- „narodowość (nationality)” zastąpiono bardziej pojemnym „pochodzenie narodowe lub społeczne (national or social origin)”
- Dodatkowo wyraźnie wymieniono „neuroróżnorodność (neurodiversity)”
- Dodano także „język (language)”, by lepiej uwzględnić osoby nieanglojęzyczne
- Wprowadzono też ogólne zmiany w sformułowaniach dotyczących równości i różnorodności płciowej
v2.1
cechy płciowe, tożsamość i ekspresja płciowa albo tożsamość i orientacja seksualnav3.0
płeć biologiczna lub społeczna, tożsamość lub ekspresja płciowa, orientacja seksualna
Kwestie uwzględnione przy tym koreańskim przekładzie
Uwagi ogólne
Użycie form grzecznościowych
Przy redagowaniu przyrzeczenia i kodeksu postępowania po koreańsku wybór między formą grzecznościową a formą neutralną zależy od przyjętego kierunku, kultury organizacyjnej oraz postawy, jaką chce się przekazać. Dawniej dominowała forma neutralna, podkreślająca autorytet i dyscyplinę, ale ostatnio coraz częściej spotyka się formę grzecznościową, gdy celem jest zaakcentowanie kultury horyzontalnej i opartej na szacunku.
| Styl | Forma grzecznościowa(~합니다, ~하겠습니다) | Forma neutralna(~한다) |
|---|---|---|
| Wydźwięk | wzajemny szacunek, dobrowolna obietnica, zachęta | stanowczość, skuteczność prawna, obiektywna norma |
| Kultura organizacyjna | kultura elastyczna i horyzontalna | kultura relatywnie bardziej rygorystyczna |
| Główne zastosowania | kodeksy postępowania, deklaracje etyczne | zobowiązania bezpieczeństwa, umowy o pracę, prawne regulacje dyscyplinarne |
| Efekt psychologiczny | „przestrzegamy tego razem” (dobrowolna zgoda) | „trzeba tego przestrzegać” (silniejszy nacisk na charakter wiążący) |
Jeśli spojrzeć na dawne dyskusje, wydaje się, że przy tłumaczeniu wersji 2.0 na koreański początkowo rozważano formę grzecznościową, ale ostatecznie przeredagowano tekst do formy neutralnej. Szanuję tamtą dyskusję i jej wnioski, a mimo to tym razem ponownie zdecydowałem się na tłumaczenie w formie grzecznościowej z następujących powodów.
Dzisiejsza kultura społeczności open source jest z natury dość odległa od rygoru, surowości i egzekwowania przymusu, a dużo bliższa wzajemnemu szacunkowi, dobrowolnemu uczestnictwu i wkładowi. W tej wersji Contributor Covenant 3.0 filozofia ta została szczególnie mocno odzwierciedlona w całym tekście. Biorąc pod uwagę podstawowe wartości i filozofię, które oryginał chciał przekazać w tej aktualizacji, a także kulturę i tendencje panujące w społecznościach, uznałem, że w przekładzie na koreański odpowiedniejsza będzie forma grzecznościowa. Korzystałem też z przykładów takich jak koreańska grupa użytkowników Rust, PyCon KR CoC oraz koreańska wersja kodeksu postępowania społeczności Kubernetes, które również stosują formę grzecznościową.
Unikanie zbędnych konstrukcji biernych
W przeciwieństwie do angielskiego, który często posługuje się stroną bierną, koreański zasadniczo preferuje konstrukcje czynne. Jeśli bierne formy z angielskiego oryginału mechanicznie przenosi się do koreańskiego jako konstrukcje bierne, powstaje tekst, który brzmi nienaturalnie i zdradza, że jest tłumaczeniem, a do tego bywa niepoprawny gramatycznie.
Nie znaczy to oczywiście, że w koreańskim w ogóle nie używa się strony biernej, ale tam, gdzie nie zniekształcało to sensu tekstu, starałem się możliwie często przekładać wyrażenia bierne z oryginału na formy czynne w koreańskim przekładzie.
np.
- “Encouraged Behaviors”: “장려되는 행동”(X), “장려하는 행동”(O)
- “enforcement actions are carried out in private”: “집행 조치는 비공개로 진행된다“(X), “집행 조치는 비공개로 진행한다“(O)
- “its own established enforcement process”: “자체적으로 확립된 집행 절차”(X), “자체적으로 확립한 집행 절차”(O)
- “the following enforcement ladder may be used”: “다음의 단계적 집행 기준이 사용될 수 있습니다”(X), “다음의 단계적 집행 기준을 사용할 수 있습니다”(O)
- “are provided at”: “에서 제공됩니다“(X), “에서 제공합니다“(O)
Uwzględnianie kontekstu, w jakim dane słowo zostało użyte w tekście, zamiast słownikowego i mechanicznego przekładu słów
Ponieważ angielski i koreański są językami dość odległymi, słowa w naturalny sposób nie odpowiadają sobie dokładnie w relacji jeden do jednego. Tak jest nawet wtedy, gdy słownik podaje je jako znaczeniowo równoważne.
Na przykład w poniższym fragmencie “intimate” w danym kontekście nie znaczy “친밀한”, lecz raczej “성적인”.
Sexualization. Behaving in a way that would generally be considered inappropriately intimate in the context or purpose of the community.
Ponadto w kolejnym fragmencie słownikowy przekład “process” jako “처리할” brzmi niezręcznie. W kontekście tego tekstu właściwsze jest oddanie go jako “추스를”.
… give the community members involved time to process the incident.
(표준국어대사전 표제어 중)
추스르다「3」: 일이나 생각 따위를 수습하여 처리하다.
Z drugiej strony są też zapożyczenia, dla których trudno znaleźć odpowiedni rodzimy odpowiednik. Na przykład w przypadku “community” można by użyć słowa “공동체”, ale uznałem, że wydźwięk angielskiego “community” i koreańskiego “공동체” dość wyraźnie się różni. Dlatego starałem się co do zasady zastępować zapożyczenia rodzimymi odpowiednikami, lecz w sytuacjach, gdy istniało duże ryzyko zniekształcenia sensu lub tonu oryginału, zostawiałem formy takie jak “커뮤니티”.
Z tych powodów nie chciałem wykonywać prostego, słownikowego i mechanicznego podstawiania wyrazów, lecz dobierać takie wyrażenia koreańskie, które są najbliższe sensowi i kontekstowi oryginału.
Ponadto: przestrzeganie norm językowych języka koreańskiego
Starałem się możliwie dokładnie przestrzegać norm języka koreańskiego, takich jak zasady ortografii hangul i normy języka standardowego.
Sekcja “서약(Our Pledge)”
Śródtytuł
Dosłowne tłumaczenie “Our Pledge” dawałoby “우리의 맹세”, ale ponieważ w dotychczasowym koreańskim przekładzie użyto formy “서약”, a pod względem naturalności tekstu mieści się ona w pełni w dopuszczalnym zakresie, tym razem również pozostawiłem “서약”.
Tłumaczenie terminu “caste”
W dotychczasowym koreańskim przekładzie wersji 2.1 oddano to dosłownie jako “카스트 제도”. Choć słowo caste może funkcjonować także jako akademicki rzeczownik pospolity oznaczający szczegółowo utrwalone systemy hierarchii stanowej w różnych częściach świata, więc nie da się tego uznać po prostu za błąd, to bez takiego szerszego tła większość osób rozumie w codziennym koreańskim “카스트 제도” jako “specyficzny dla hinduistów w Indiach system stanowy wywodzący się m.in. z Praw Manu”. Dlatego, uwzględniając kontekst oryginału, przetłumaczyłem to jako “계급”. W tym miejscu “caste” należy rozumieć jako odnoszące się nie do konkretnego państwa (Indii) czy religii (hinduizmu), lecz do wszelkiego rodzaju systemów statusowych i wynikających z nich klas.
Użycie wyrażenia “성” zamiast “성별”
We are committed to fostering an environment that respects and promotes the dignity, rights, and contributions of all individuals, regardless of … sex or gender, gender identity or expression, sexual orientation … or other status.
Biorąc pod uwagę wartości i kontekst, które oryginał próbuje przekazać, “sex”, “gender” i “sexual orientation” nie odnoszą się tu zapewne do rozróżnienia opartego na binarnym podziale na mężczyzn i kobiety. Dlatego zamiast “성별”, które subtelnie implikuje taki binarny podział, użyłem słowa “성”, a zarazem starałem się możliwie zachować rozróżnienia znaczeniowe między sex, gender i sexuality w humanistyce oraz naukach społecznych, tłumacząc ten fragment następująco.
… 생물학적 또는 사회적 성, 성 정체성 또는 성 표현, 성적 지향…
Sekcje “장려하는 행동(Encouraged Behaviors)” i “제한하는 행동(Restricted Behaviors)”
Usunięcie dwukropka (:)
With these considerations in mind, we agree to behave mindfully toward each other and act in ways that center our shared values, including:
- Respecting the purpose of our community, our activities, and our ways of gathering.
- Engaging kindly and honestly with others. …
W angielskim oryginale często spotyka się użycie dwukropka po pełnym zdaniu po to, by wyliczyć przykłady, jak powyżej. Jednak współczesne normy koreańskie ograniczają użycie dwukropka głównie do stylu wyliczeniowego, np. przy podawaniu haseł i odpowiadających im elementów albo objaśnień. Dlatego, o ile cały tekst nie został napisany w formie punktowej, zapis taki jak poniżej jest bardzo nienaturalny i łatwo sprawia wrażenie pobieżnego tłumaczenia maszynowego albo wykonanego przy użyciu LLM.
이러한 점을 유념하며, 우리는 서로를 사려 깊게 대하고 우리가 공유하는 다음 가치를 중심으로 행동할 것에 동의합니다:
- 우리 공동체의 목적, 활동 및 모임 방식을 존중합니다.
- 친절하고 정직하게 다른 사람들과 소통합니다. …
Dlatego, zgodnie z koreańskim użyciem, nie przepisywałem tego miejsca mechanicznie z dwukropkiem, lecz zastąpiłem go kropką (.), aby tekst brzmiał naturalnie.
Tłumaczenie wyrażenia “that would generally be considered inappropriately”
Tutaj zamiast przekładać “generally” dosłownie jako “일반적으로”, uznałem, że w tym kontekście naturalniejsze będzie oddanie go jako “대부분의 사람들에게”.
…대부분의 사람들이 부적절하다고 간주할 만한…
Tłumaczenie wyrażenia “act on”
Początkowo zastanawiałem się, czy nie przetłumaczyć “act on” po prostu jako “이용하다”, ale w kontekście chodzi raczej o zakaz wszelkich działań podejmowanych — niezależnie od intencji — na podstawie czyichś danych identyfikacyjnych lub prywatnych informacji. Uznałem więc, że tłumaczenie tego jako “이용하다” zbyt zawęża znaczenie, i oddałem to następująco.
비밀 침해. 타인의 신상 관련 정보 또는 개인적인 정보를 당사자의 허락 없이 공유하거나, 그 정보를 바탕으로 행하는 모든 행위.
Sekcja “문제 신고(Reporting an Issue)”
- “this Code of Conduct reinforces encouraged behaviors and norms that …”: przetłumaczone jako “본 행동 강령은 …는 권장 행동 방식과 규범을 증진합니다”
- “in a timely manner”: przetłumaczone jako “적시에”
- “while prioritizing safety and confidentiality”: przetłumaczone jako “안전과 비밀 유지를 우선시한다는 전제 하에”
- “In order to honor these values”: przetłumaczone jako “이들 가치를 지키기 위해”
(Oxford Learner’s Dictionaries 표제어 중)
honor verb
keep promise 3. honor something (formal) to do what you have agreed or promised to do
Sekcja “피해 대응 및 교정(Addressing and Repairing Harm)”
- “Addressing”: przetłumaczone jako “대응”
- “Repairing”: przetłumaczone jako “교정”
Tłumaczenie Event:, Consequence:, Repair:
Był to fragment, nad którym długo się zastanawiałem, bo w koreańskim trudno oddać go naturalnie. Dosłowne tłumaczenia jako “사건”, “결과”, “교정” sprawiają, że tekst brzmi dość niezręcznie.
Po namyśle nad tym, jak możliwie najpełniej oddać filozofię oryginału, a jednocześnie zachować naturalność tekstu, zdecydowałem się na następujące przekłady.
- “Event”: przetłumaczone jako “적용 상황”
- “Consequence”: przetłumaczone jako “대응 조치”
- “Repair”: początkowo rozważałem “회복 조치”, ale uznałem, że słowo “조치” sugeruje bardziej interwencję i egzekwowanie przez kogoś z zewnątrz niż dobrowolną refleksję i poprawę ze strony samej osoby, co rozmija się z intencją oryginału. Ostatecznie więc przetłumaczyłem to jako “교정 노력”
Tłumaczenie wyrażenia “seeking clarification on expectations”
“expectations” można przetłumaczyć dosłownie jako “기대 사항” i sens byłby zrozumiały, ale dla płynniejszego brzmienia tekstu oddałem to jako “준수 사항”.
(Oxford Learner’s Dictionaries 표제어 중)
expectation noun
3. [countable, usually plural] a strong belief about the way something should happen or how somebody should behave
“seeking clarification” można by oddać jako żądanie wyjaśnień, ale w kontekście pozycji Repair chodzi o pożądane działania i postawę po incydencie ze strony osoby, która problem spowodowała. Gdyby więc przetłumaczyć clarification i seeking odpowiednio jako wyjaśnienie i żądanie, sens robi się dziwny. Uznałem, że najwłaściwiej będzie oddać to jako wysiłek mający na celu jasne potwierdzenie i przyswojenie zasad, których należy przestrzegać, po to, by dana osoba mogła się zreflektować i nie powtórzyć tego samego błędu.
(Oxford Learner’s Dictionaries 표제어 중)
seek verb
2. [transitive] to ask somebody for something; to try to obtain or achieve somethingclarification noun
[uncountable, countable] (formal)
the act or process of making something clearer or easier to understand
- I am seeking clarification of the regulations.
Tłumaczenie wyrażenia “cooldown”
Słownikowo może ono oznaczać chłodzenie, wyciszenie po ćwiczeniach albo uspokojenie; tutaj najbliższe kontekstowi jest właśnie uspokojenie. Chodzi o znaczenie najbliższe temu, co wyraża koreańskie “머리 좀 식혀라.”
Jednak “time-limited cooldown period” brzmi po koreańsku dość niezręcznie jako “한시적 진정 기간”, dlatego w tym przekładzie “cooldown period” oddałem jako “자숙 기간”.
Tłumaczenie wyrażenia “time to process the incident”
Jak wspomniano wyżej, przetłumaczyłem to jako “해당 일을 추스를 시간”.
Tłumaczenie wyrażeń “suspension” i “ban”
W dotychczasowym koreańskim przekładzie wersji 2.1 “ban” przetłumaczono jako “제재”, ale “제재” jest pojęciem nadrzędnym obejmującym wszelkie środki podejmowane wobec naruszeń, także na niższych etapach, takich jak ostrzeżenie czy czasowe ograniczenie aktywności, więc znaczenie staje się niejednoznaczne. Poza tym angielskie “ban” ma jasne znaczenie: zakazać, trwale zablokować, a wyrażenie odpowiadające “(계정 등의) 영구 정지” jest w koreańskim całkowicie naturalne i powszechnie używane, więc nie widziałem powodu, by koniecznie je omijać parafrazą.
To samo dotyczy “suspension”, które również jasno oznacza zawieszenie lub wstrzymanie i nie wymaga sztucznej parafrazy.
Dlatego “Temporary Suspension” i “Permanent Ban” przetłumaczyłem odpowiednio jako “일시적 정지” i “영구 정지”.
Tłumaczenie zdania “This enforcement ladder is intended as a guideline.”
Wyrażenie “enforcement ladder” przetłumaczyłem jako “단계적 집행 기준”. Ponadto zdanie to zostało użyte w kontekście podkreślenia, że wspomniane wyżej etapy egzekwowania są tylko jedną z możliwych opcji, a zarazem mają gwarantować uznaniowość i decyzyjność osób zarządzających społecznością, dlatego rodzajnik “a” oddałem jako “하나의”. W przekładzie brzmi to następująco.
이 단계적 집행 기준은 하나의 기준선으로 마련한 것입니다. 이는 커뮤니티의 최선의 이익에 부합하는 커뮤니티 관리자의 재량권과 판단 권한을 제한하지 않습니다.
Na zakończenie
Wiele dokumentów i projektów o takim prospołecznym charakterze bywa tłumaczonych na różne języki przez wolontariuszy i współtwórców. Niestety, w przypadku tłumaczeń na koreański nierzadko albo w ogóle brakuje tłumacza i przekład nie powstaje, albo istniejąca wersja brzmi nienaturalnie, jakby była wykonana mechanicznie — do tego stopnia, że jako Koreańczyk nieraz miałem ochotę pomyśleć: „już lepiej przeczytam to po angielsku”, i przełączyć się na stronę angielską.
Kiedy tym razem zdecydowałem się wnieść wkład w koreańskie tłumaczenie, uznałem, że skoro już mam to zrobić, powinienem przygotować przekład na tyle dobry, by czytelnik nie odczuwał dysonansu nawet wtedy, gdyby uznał, że tekst od początku został napisany po koreańsku przez koreańskiego autora. Starałem się zrozumieć i oddać filozofię oraz subtelny kontekst oryginału, zwłaszcza to, jakie sformułowania zmieniły się w wersji 3.0 względem 2.1 i z jakich powodów autorzy oryginału dokonali właśnie takich wyborów.
Ze względu na naturę języka tłumaczenie nie działa tak, że ten sam tekst wejściowy zawsze daje identyczny wynik jak jakaś funkcja. Różni tłumacze przygotują nieco różne przekłady, a wynika to nie tylko z poziomu umiejętności, lecz z samej istoty tłumaczenia, a szerzej — pisania, w którym nie istnieje jedna jedyna poprawna odpowiedź. Ostatnio niemal we wszystkich swoich pracach pomocniczo korzystam z AI, a nawet wpisy na tym blogu automatycznie tłumaczę i publikuję w wielu językach, podłączając API modeli LLM. Jednak akurat w tym przypadku naprawdę chciałem przygotować przekład dopracowany i możliwie najlepszy, na jaki mnie stać. Wielokrotnie samodzielnie weryfikowałem każde sformułowanie i zastanawiałem się, jak najwierniej, a zarazem naturalnie oddać sens oryginału. W efekcie przedkładam tu rezultat mojej subiektywnej, ale najlepszej możliwej oceny i interpretacji. Dziś, gdy wszyscy korzystają z AI, uważam, że przynajmniej w przypadku tłumaczeń ważnych dokumentów, takich jak przyrzeczenia czy kodeksy postępowania, przekład ma wartość tylko wtedy, gdy oferuje wyraźną przewagę nad wynikiem uzyskanym przez po prostu wrzucenie oryginału do AI z poleceniem „przetłumacz to”. Przynajmniej na obecnym etapie, tj. w marcu 12026 roku, mogę z przekonaniem powiedzieć, że w tym przekładzie udało się w pełni zachować subtelny ton i kontekst oryginału, których tłumaczenie maszynowe czy LLM nie potrafią jeszcze całkowicie uchwycić.
Na dzień 20 marca 12026 roku Contributor Covenant 3.0, poza angielskim oryginałem i koreańskim przekładem, który właśnie złożyłem, został w pełni przetłumaczony tylko na trzy języki: bengalski, niemiecki i chiński kontynentalny, a jeśli spojrzeć na listę otwartych PR-ów, widać też wiele języków, dla których szkice tłumaczeń zostały już zgłoszone w PR-ach, ale nie zostały ostatecznie zatwierdzone z powodu braku recenzentów. Co więcej, wiele wersji językowych nie dotarło jeszcze nawet do 3.0, a nadal pozostaje przy 1.4. Jeśli z jakiegokolwiek powodu czyta to ktoś, kto posługuje się innym językiem niż koreański, to ponieważ sam proces włączenia się w tłumaczenie nie jest szczególnie skomplikowany, byłoby ogromną pomocą dla OES i użytkowników danego języka, gdyby poświęcił na to choć jeden dzień weekendu i dołożył swoją cegiełkę. Dla mnie również był to pierwszy raz, kiedy wniosłem wkład w taki projekt tłumaczeniowy i przeczytałem cały kodeks postępowania od początku do końca, ale uważam, że było to zadanie zdecydowanie warte kilku godzin czasu. Korea należy do krajów, w których — względem liczby ludności — liczba programistów aktywnie działających w społecznościach open source, takich jak GitHub, jest dość wysoka. Tym bardziej byłbym rad, gdyby koreańska wersja kodeksu postępowania Contributor Covenant 3.0, którą tym razem przetłumaczyłem i zgłosiłem, została zrecenzowana także przez innych Koreańczyków, a najlepiej również szeroko przyjęta i praktycznie wykorzystywana w wielu miejscach.
Jak powiedział profesor Nathan Schneider, cytowany we wpisie na blogu OES, Contributor Covenant stanowi niezbędny fundament budowania odpowiedzialnych i przejrzystych społeczności, a w praktyce faktycznie przyczyniał się do rozwiązywania konfliktów. Zwyczajowo na GitHubie i w podobnych miejscach często po prostu naciska się przycisk „Add a code of conduct” i wkleja gotowy szablon, ale z jakiegoś powodu szablon automatycznie udostępniany przez GitHub nie jest aktualizowany od wersji 2.0. Ponieważ wersja 3.0 przynosi duże zmiany i ulepszenia względem 2.0 i 2.1, chciałbym zachęcić, by — jeśli to możliwe — przyjmować najnowszą wersję przez oficjalną stronę. Sam tekst wcale nie jest tak długi, więc tym bardziej warto przy tej okazji choć raz spokojnie przeczytać go w całości. Kończę więc z nadzieją, że Contributor Covenant 3.0 Code of Conduct i przygotowany tym razem koreański przekład spotkają się z dużym zainteresowaniem.
